عقل یا ایمان

آیا با عوض کردن اسم یک جنایت، آن جنایت اخلاقی می‌شود؟

آیا با عوض کردن اسم یک جنایت، آن جنایت اخلاقی می‌شود؟

یکی از عجیب‌ترین پدیده‌ها در برخی سنت‌های دینی این است که رفتارهایی که در اخلاق انسانی به‌وضوح ناپسند و حتی جنایت محسوب می‌شوند، با تغییر نام به اعمالی مقدس یا قابل قبول تبدیل می‌شوند.

چند نمونه روشن:

  • کشتن انسان‌ها جنایت است.
    اما وقتی همان کشتن با نام «جهاد» معرفی می‌شود، ناگهان تبدیل به عبادت و راهی برای رفتن به بهشت می‌شود.
  • دروغ گفتن غیراخلاقی است.
    اما وقتی نام آن «تقیه» گذاشته می‌شود، دروغ تبدیل به یک تاکتیک دینی قابل قبول می‌شود.
  • دزدیدن اموال دیگران جرم است.
    اما در جنگ‌های دینی همان دزدی با نام «غنیمت» حلال اعلام می‌شود.
  • تجاوز به زنان جنایت است.
    اما در برخی جنگ‌های تاریخی، زنان طرف شکست‌خورده «کنیز» نامیده می‌شدند و این کار توجیه دینی پیدا می‌کرد.

مسئله واقعی چیست؟

مسئله این نیست که چه نامی روی یک عمل گذاشته می‌شود.

مسئله این است که آیا اخلاق تابع قدرت و مذهب است، یا اصولی انسانی و جهانی دارد؟

اگر کشتن، دروغ، غارت و تجاوز در شرایط عادی غیراخلاقی هستند، چگونه با تغییر واژه‌ها ناگهان «مقدس» می‌شوند؟

شاید زمان آن رسیده باشد که به جای تقدیس نام‌ها، خود اعمال را با معیارهای انسانی و اخلاقی قضاوت کنیم.

+ نوشته شده در  ۱۴۰۴/۱۲/۱۶ساعت ۵:۵۵ ب.ظ  توسط مسعود  | 

 

Send IM